در بریتانیا، شغل اولیها با کارآموزی و سرو قهوه در کافیشاپ شروع میکنند
تغییر مسیر ورود به بازار کار
او پس از ارسال رزومه و شرکت در یک مصاحبه از طریق برنامه «زوم»، این موقعیت شغلی را در شعبه ویکتوریای دیزی گرین به دست آورد. دستمزد او برابر با حداقل دستمزد قانونی بریتانیا بود؛ یعنی زمانی که از ژوئن تا سپتامبر ۲۰۲۵ در آنجا کار میکرد، ساعتی ۱۲٫۲۱ پوند (۱۶٫۳۸ دلار) دریافت میکرد.
مانکس که در آن زمان ۲۱ سال داشت، میگوید: «با خودم فکر کردم اگر قرار است به هر حال در یک رستوران یا کافه کار کنم، بهتر است برای این موقعیت درخواست بدهم و دستکم بعدا بتوانم بگویم که یک کارآموزی تابستانی داشتهام.» کارآموزی مانکس در دیزی گرین بازتابدهنده فشار فزاینده در بازار کار بریتانیاست؛ بازاری که در آن جوانان برای تعداد رو به کاهش فرصتهای شغلی سطح مقدماتی با یکدیگر رقابت میکنند. بر اساس تحلیلی از موسسه مطالعات مالی، در پایان سال ۲۰۲۵ تنها نیمی از جوانان ۱۶ تا ۲۴ ساله در بریتانیا شغل باحقوق داشتند. دانشجویان و فارغالتحصیلان تلاش میکنند با پذیرفتن کارهای معمول و روتین، رزومههای خود را تقویت کنند، درحالیکه شرکتهای فعال در صنعت هتلداری و مهمانیاری - که چنین کارهایی به وفور در آنها وجود دارد - برای جذب این افراد از ادبیات مربوط به توسعه حرفهای استفاده میکنند.
به گفته «مندی باتال»، شریک بخش حقوق کار در موسسه حقوقی «لی دی»، عنوان «کارآموزی» از همینجا آمده است. باتال میگوید کاهش فرصتهای استخدام باعث شده طیف گستردهای از کارفرمایان، از جمله کافهها، نانواییها و دیگر کسبوکارهای حوزه مهمانیاری، «بتوانند کمی انتخابگرتر باشند.» بر اساس پژوهشی از موسسه «ساتن تراست» که یک سازمان فعال در زمینه تحرک اجتماعی است، سال گذشته ۵۹ درصد از کارفرمایان بریتانیایی اعلام کردند که کارآموزی ارائه میدهند؛ این رقم در سال ۲۰۱۸، ۴۸ درصد بود. در لندن، این میزان به ۸۰ درصد میرسید.
دیزی گرین اعلام کرده که برنامه کارآموزی این مجموعه در شرایطی که پیدا کردن نخستین شغل برای جوانان میتواند دشوار باشد، تجربهای ارزشمند در اختیار آنها قرار میدهد. سخنگوی دیزی گرین در بیانیهای گفته همه کارآموزان آموزش میبینند، حداقل دستمزد قانونی بریتانیا را دریافت میکنند و وظایف واقعی به آنها سپرده میشود تا تجربهای واقعی و دقیق از کار در صنعت مهمانیاری به دست آورند.
تجربه «لاوانیا ست» از یک جهت مهم متفاوت بود: او از سپتامبر تا دسامبر سال گذشته، همزمان با تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد بازاریابی بینالملل، بهعنوان کارآموز بدون حقوق در بیکری «میل» (Miel Bakery) در مرکز لندن، کار کرد. ست که از قبل علاقه زیادی به شیرینیپزی داشت، خیلی زود مسوولیتهایی در آشپزخانه بر عهده گرفت؛ از آمادهسازی مواد اولیه گرفته تا پخت کیک و شیرینی.
ست درباره نبود حقوق در این نانوایی به سبک فرانسوی میگوید: «اوایل این موضوع واقعا شوک بزرگی برایم بود. اما از طرف دیگر، نمیخواستم در خانه بنشینم و فقط در چرخه درخواست دادن برای شغل گرفتار بمانم.»
شغل اول، در حال محو شدن است
با کاهش فرصتهای شغلی در سایر صنایع، رقابت برای کار در رستورانها و صنعت مهمانیاری شدت گرفته است. «بکی نیوتن»، عضو هیاتمدیره کسب وکار اجتماعی «ول گراندد» (Well Grounded) که به افراد بیکار کمک میکند وارد بازار کار شوند، بهویژه در حوزه قهوه، میگوید: «کافهها همیشه نقطه ورود خوبی برای جوانان به بازار کار بودهاند، اما حالا جوانان برای دسترسی به این شغلها با مشکل مواجهاند، چون رقابت بسیار شدیدتر شده است.» ول گراندد که دورههای ۱۰هفتهای آموزش باریستا برگزار میکند، برای هر دوره ۱۲ نفره بیش از ۲۰۰متقاضی دارد.
تجربه ست در میل بازتابدهنده تغییرات گستردهتری است که در انتظارات کارفرمایان از کارکنان موقت و افرادی که برای نخستین بار وارد بازار کار میشوند، رخ داده است. نیوتن میگوید: «انتظاری که از یک فرد در یک موقعیت شغلی سطح مقدماتی دارند، به شکل قابلتوجهی افزایش پیدا کرده است.»
با آغاز روند از بین رفتن مشاغل سطح مقدماتی بهدلیل رواج هوش مصنوعی، پیدا کردن نخستین فرصت شغلی برای جوانان روز به روز دشوارتر میشود. در بسیاری از حرفهها، هوش مصنوعی میتواند کارهای ساده اما زمانبر را سریعتر و ارزانتر از کارکنان تازهکار انجام دهد. نتیجه این است که درست در زمانی که نخستین شغلها کمیابتر میشوند، ارزش و اهمیت آنها نیز بیشتر شده است. بر اساس دادههای موتور جستوجوی شغلی «ادزونا» (Adzuna)، در ماه مارس تنها ۱۰ هزار و ۶۶۷ فرصت شغلی برای فارغالتحصیلان در بریتانیا وجود داشت؛ این رقم نسبت به سال گذشته ۳۵ درصد کاهش یافته و تنها اندکی بیشتر از پایینترین رکورد ثبتشده در ابتدای سال بود. تعداد فرصتهای شغلی از این نوع تقریبا یک دهه پیش به حدود ۵۵ هزار مورد رسیده بود.
با این حال، بر اساس آگهیهای منتشرشده در سایت کاریابی ایندید، فرصتهای کارآموزی وضعیت بهتری نسبت به مشاغل ویژه فارغالتحصیلان دارند. در ماه ژوئیه، تعداد آگهیهای کارآموزی به ازای هر یکمیلیون فرصت شغلی اعلامشده تقریبا در همان سطح ژوئیه ۲۰۲۲ بود، درحالیکه تعداد مشاغل سطح مقدماتی ویژه فارغالتحصیلان تازهوارد به بازار کار به نصف کاهش یافته بود.
بر اساس گزارش موسسه ساتن تراست، دشوارتر شدن شرایط استخدام باعث شده کارهای غیررسمی و دورههای کارآموزی به مسیری هرچه مهمتر برای ورود به مشاغل تماموقت تبدیل شوند. به همین دلیل، برای جوانان بیش از پیش اهمیت دارد که بتوانند چیزی فراتر از صرفا سوابق تحصیلی خود ارائه دهند.
«شارلوت دیویس»، کارشناس امور شغلی در لینکدین، میگوید: «در کنار مدرک تحصیلی، تاکید کارفرمایان این روزها بیشتر بر مهارتهاست. آنها به دنبال افرادی هستند که بتوانند نشان دهند چه کارهایی از عهدهشان برمیآید، با چه سرعتی یاد میگیرند و چقدر میتوانند خود را با شرایط مختلف وفق دهند. کسانی که در دهه آینده موفق خواهند بود، لزوما افرادی نیستند که از نظر سنتی بالاترین صلاحیتها را دارند، بلکه کسانی هستند که در طول مسیر شغلی خود همچنان به یادگیری ادامه میدهند و هرجا فرصتی پدیدار شود، از آن استفاده میکنند.»
مانکس پس از پایان تحصیل در رشته تاریخ در دانشگاه بورنموث در تابستان امسال، دیگر به کار در صنعت مهمانیاری بازنخواهد گشت. او میگوید رزومهاش در طول سال گذشته بهتر شده و با مصاحبههای شغلی و فرآیند استخدام نیز آشنایی بیشتری پیدا کرده است. همین موضوع به او کمک کرد تا یک موقعیت پژوهشی در آکسفورد به دست آورد. مانکس میگوید: «خوشحالم که یک موقعیت شغلی دیگر برایم جور شده است. اوضاع واقعا سخت است.»
منبع: Bloomberg
